Μάθημα : ΤΠΕ Ε-ΣΤ ΤΑΞΕΙΣ (2026-2027)

Η Εργονομία μελετά τις μεθόδους με τις οποίες σχεδιάζονται οι διάφορες συσκευές, τα εργαλεία και οτιδήποτε άλλο χρησιμοποιεί ο άνθρωπος καθώς και τη διάταξη και τοποθέτηση τους στο χώρο εργασίας, ώστε να αποβούν ευχάριστα και αποδοτικά γι’ αυτόν, χωρίς όμως να βλάψουν την υγεία του. Επομένως, η Εργονομία ασχολείται με τον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος βρίσκεται σε αρμονία με το περιβάλλον του καθώς και με τα αντικείμενα με τα οποία έρχεται σε καθημερινή επαφή. Είναι σημαντικό να βελτιώνουμε το περιβάλλον εργασίας μας, για να μπορούμε να προστατεύουμε την υγεία μας και να εργαζόμαστε πιο αποδοτικά.

Το WordArt είναι μια διαδικτυακή εφαρμογή, με την οποία ο χρήστης δημιουργεί Σύννεφα Λέξεων (word clouds) με απλά και εύκολα βήματα. Ο χρήστης επιλέγει γραμματοσειρά, χρώματα και προσανατολισμό (οριζόντιο/καθετο) και δημιουργεί οπτικές αναπαραστάσεις με λέξεις κλειδιά.

Τα «σύννεφα λέξεων» (word clouds) είναι ένας καλαίσθητος και δημιουργικός τρόπος οπτικής απεικόνιση των λέξεων ενός κειμένου. Με τα σύννεφα λέξεων οι μαθητές εξοικειώνονται με λέξεις-όρους που είναι απαραίτητοι για την εμπέδωση τους μαθήματος. Η οπτικοποίηση των εννοιών και όρων βοηθάει πάντα στην αφομοίωση της νέας γνώσης. Τα προγράμματα δημιουργίας συννεφο-λέξεων μας δίνουν τη δυνατότητα αποθήκευσης σε μορφή εικόνας της σύνθεσής μας σε πολλά σχήματα (όχι μόνο σύννεφα)!

Δεν απαιτείται εγγραφή. Μπορούμε να ξεκινήσουμε αμέσως κάνοντας κλικ στο CREATE NOW.

Βήμα 1

Δίνουμε όνομα στη δημιουργία μας.

Βήμα 2

Από την επιλογή WORDS προσθέτω λέξεις είτε με Import [αντιγραφή (ctrl+c)/επικόλληση (ctrl+v)] είτε με Add (σταδιακά νέες λέξεις). Οι λέξεις μπορεί να είναι με ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ (UPPER), με μικρά/πεζά γράμματα (lower) ή με Πρώτο γράμμα κεφαλαίο (Capitalize). Υπάρχει επίσης η δυνατότητα (Options) για ρύθμιση Επανάληψης των Λέξεων, Μεγέθους των Λέξεων και Σύνδεση Λέξης με εξωτερικά link.

Βήμα 3

Από την επιλογή SHAPES επιλέγουμε το σχήμα που θα έχει η σύνθεση λέξεων που προσθέσαμε. Μπορούμε να δώσουμε σχήμα με δική μας εικόνα που θα προσθέσουμε στη συλλογή (Add Image) ή με δικό μας κείμενο (Add text).

Βήμα 4

Από την επιλογή FONTS επιλέγουμε γραμματοσειρά (είδος, έντονα, πλάγια) για τις λέξεις που χρησιμοποιήσαμε. Όλες οι γραμματοσειρές δεν υποστηρίζουν χαρακτήρες στα ελληνικά.

Βήμα 5

Από την επιλογή LAYOUT επιλέγουμε τρόπο εμφάνισης των λέξεων (οριζόντια, κατακόρυφα, διαγώνια, τυχαία), αλλά και αριθμό επαναλήψεων για κάθε λέξη.

Βήμα 6

Από την επιλογή STYLE επιλέγω χρώμα γραμματοσειράς, χρώμα ή εικόνα φόντου, animation για τα γράμματα.

Βήμα 7

Κάνουμε κλικ στο Visualize (Οπτικοποίηση) για να δούμε το αποτέλεσμα των επιλογών μας.
Με την επιλογή Edit μπορούμε να αλλάξουμε μέγεθος σε όσες λέξεις του συννεφό-λεξου επιθυμούμε.
Με την επιλογή Print μπορούμε να το εκτυπώσουμε.

Βήμα 8

Από τις επιλογές του Μενού, μπορούμε να την αποθηκεύσουμε τοπικά στον υπολογιστή μας, αρκεί να πατήσουμε στο DOWNLOAD και να επιλέξουμε Standard png ή Standard jpg (μόνο αυτές τις επιλογές μας παρέχει δωρεάν). Αυτό κατεβαίνει και αποθηκεύεται στον φάκελο «λήψεις» ή όπου έχουμε ρυθμίσει να πηγαίνουν τα αρχεία που κατεβαίνουν.

Επίσης, μπορούμε να διαμοιράσουμε (SHARE) την εικόνα που δημιουργήθηκε. 

EXTRA: Μπορώ να προσθέσω και emojis στο συννεφόλεξό μου!

Από το Menu επιλέγω Emojis.
Κάνω κλικ στο εικονίδιο (emoji icon) που θέλω και αντιγράφω τον κώδικά του (στη μνήμη του υπολογιστή).

Στην περιοχή προσθήκης λέξεων WORDS, κάνω κλικ στο Type a new word και δεξί κλικ/επικόλληση (ctrl+v) στο πλαίσιο.
Επιλέγω ξανά Visualize για να δω την τελική μορφή.

Τι είναι ένας εννοιολογικός χάρτης

Ο εννοιολογικός χάρτης είναι το οπτικοποιημένο διάγραμμα που δείχνει την εσωτερική σύνδεση μεταξύ διαφορετικών εννοιών και ιδεών. Ένας εννοιολογικός χάρτης περιέχει κόμβους και συνδέσμους. Οι κόμβοι αναπαριστούν τις έννοιες, που συνήθως περικλείονται σε έναν κύκλο ή ένα τετράπλευρο. Οι σύνδεσμοι αποτελούνται από μια γραμμή, η οποία μπορεί να έχει και τη μύτη του βέλους αν θέλουμε να δείξουμε τη μονόδρομη ή αμφίδρομη πορεία της σχέσης. Πάνω στη γραμμή γράφουμε τη σχέση της μίας έννοιας με την άλλη.

Ο ανθρώπινος εγκέφαλος επεξεργάζεται αντικείμενα που μοιάζουν με εικόνα καλύτερα από το κείμενο. Επομένως, ο εννοιολογικός χάρτης είναι ένα εξαιρετικό εργαλείο για την κατανόηση και την απομνημόνευση νέων εννοιών. Χρησιμοποιούνται ευρέως στην εκπαίδευση, τις επιχειρήσεις, τη μηχανική και πολλά άλλα.

Βασικά στοιχεία των εννοιολογικών χαρτών

Κόμβοι 

Οι κόμβοι είναι το μέρος όπου τοποθετούνται οι έννοιες. Είναι κυρίως ορθογώνια ή κύκλοι. Ο αριθμός και το μέγεθος των κόμβων μπορεί να διαφέρει σε διαφορετικούς εννοιολογικούς χάρτες. Τακτικά, το μεγαλύτερο μέγεθος σημαίνει τη σημασία της έννοιας, η οποία είναι συνήθως η κύρια έννοια. Ο αριθμός των κόμβων καθορίζεται από το πόσες έννοιες διακλάδωσης σχετίζονται με τον κύριο.

Γραμμές σύνδεσης

Οι σχετικές έννοιες που περιέχονται ανήκουν συνήθως σε διαφορετικούς κλάδους. Οι γραμμές σύνδεσης χρησιμοποιούνται για να περιγράψουν τη σχέση μεταξύ δύο εννοιών. Συνήθως γράφονται όσο το δυνατόν πιο συνοπτικά σαν ένα ρήμα.

Είδη εννοιολογικών χαρτών

Οι εννοιολογικοί χάρτες μπορούν να έχουν διαφορετική μορφή. Έτσι με βάση την εμφάνισή τους υπάρχουν χάρτες:

1. Ιεραρχικοί

Σ' αυτούς τους χάρτες η κεντρική έννοια τοποθετείται στην κορυφή και προχωρώντας στα χαμηλότερα επίπεδα της ιεραρχίας αναλύεται στις επιμέρους έννοιες.

2. Αραχνοειδείς

Η κεντρική έννοια τοποθετείται στο κέντρο και γύρω της τοποθετούνται οι υποέννοιες. Σ' αυτούς τους χάρτες δεν υπάρχει συνήθως μεγάλη κλιμάκωση.

3. Διαγράμματος ροής

Η κεντρική έννοια τοποθετείται στην κορυφή και ακολουθεί μια γραμμική διάταξη των υποεννοιών.

Ένα µικρό λεξιλόγιο µε την ορολογία που συναντούµε στους Η/Υ (Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές).