Μάθημα : ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ

0652030134 - ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΝΙΓΙΑΝΝΗ

Ηθικά Νικομάχεια, Αριστοτέλους (σελ. 138-140)

Ερώτηση 1 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Ο Ηράκλειτος, ο μεγάλος Εφέσιος σοφός, έζησε γύρω στο 400 π.Χ.

Ερώτηση 2 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Η ηθική και η αρετή ανήκαν στις καινούργιες τέχνες την εποχή του Αριστοτέλη.

Ερώτηση 3 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Ο Ηράκλειτος είχε πει ότι «ἦθος ἀνθρώπῳ δαίμων» (= δαίμων για τον άνθρωπο δεν είναι παρά ο χαρακτήρας του).

Ερώτηση 4 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Ο σοφιστής Πρωταγόρας υποστήριζε πως ήταν σε θέση να διδάσκει στους μαθητές του την εὐδαιμονίαν.

Ερώτηση 5 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Τα Ηθικά Νικομάχεια γράφτηκαν την περίοδο της παραμονής του Αριστοτέλη στην Μακεδονία. (343/2 π.Χ. - 335 π.Χ.)

Ερώτηση 6 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Ο Αριστοτέλης δε στηρίχτηκε στους προηγούμενους διανοητές για τη συγγραφή των Ηθικών Νικομαχείων.

Ερώτηση 7 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Ο Πρωταγόρας υποσχόταν ότι με την ευβουλίαν θα μετέδιδε στους μαθητές του την ικανότητα να σκέφτονται σωστά α) για τις υποθέσεις του σπιτιού τους και β) για τις υποθέσεις της πολιτείας.

Ερώτηση 8 (Αντιστοίχιση — 7 βαθμοί) 

Φράσεις των αρχαίων διανοητών για το πιο μεγάλο αγαθό που επιδιώκουν με τις πράξεις τους οι άνθρωποι
Στήλη Α Κάντε την αντιστοιχία Στήλη B
1. τὸ ἀκρότατον πάντων τῶν πρακτῶν ἀγαθῶν => ευδαιμονία
A. Πρωταγόρας
2. ἦθος ἀνθρώπῳ δαίμων (= δαίμων για τον άνθρωπο δεν είναι παρά ο χαρακτήρας του)
B. Αριστοτέλης
3. εὐτυχία = δεν έχει καμιά σημασία ποιες ικανότητες έχει ο κάθε άνθρωπος, αφού —στο τέλος— το παν εξαρτάται από την καλή του τύχη
C. Ηράκλειτος
4. εὐδαιμονίη ψυχῆς καὶ κακοδαιμονίη = είναι υπόθεση της ψυχής η ευδαιμονία και η κακοδαιμονία
D. ένας σωκρατικός φιλόσοφος
5. εὐβουλία περὶ τῶν οἰκείων καὶ περὶ τῶν τῆς πόλεως
E. Δημόκριτος
6. εὐδαιμονίη οὐκ ἐν βοσκήμασιν οἰκεῖ οὐδὲ ἐν χρυσῷ. ψυχὴ οἰκητήριον δαίμονος = η ευδαιμονία δεν κατοικεί /δεν έχει να κάνει με τα πλούσια κοπάδια και με το χρυσάφι. η ψυχή είναι η κατοικία του δαίμονος / με την ψυχή έχει να κάνει ο δαίμων
 
7. ἡ εὐδαιμονία ἐστὶ ψυχῆς ἐνέργειά τις κατ’ ἀρετὴν τελείαν = η ευδαιμονία του ανθρώπου είναι ενέργεια της ψυχής του, με τους κανόνες της τέλειας αρετής
 

Ερώτηση 9 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Ο Ηράκλειτος ήταν μεγάλος ατομικός φιλόσοφος του 5ου/4ου αι. π.Χ

Ερώτηση 10 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Ο Αριστοτέλης κατέληξε να διακρίνει τις ανθρώπινες αρετές σε ηθικές και διανοητικές.

Ερώτηση 11 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Τα Ηθικά Νικομάχεια οφείλουν το όνομά τους στον πατέρα ή στον γιο (Νικόμαχο) του Αριστοτέλη, που πέθανε έφηβος.

Ερώτηση 12 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Στο Γʹ βιβλίο των Ηθικών Νικομαχείων ο λόγος είναι αποκλειστικά για τις ηθικές αρετές.

Ερώτηση 13 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Η λέξη, εὐδαιμονία. είχε από την αρχή τη σημερινή της σημασία.

Ερώτηση 14 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Ευβουλία - σύμφωνα με τον Πρωταγόρα - είναι η ικανότητα ή να κυβερνάς με τον καλύτερο τρόπο το νοικοκυριό σου ή να γίνεις ασυναγώνιστος πολιτικός και στα έργα και στους λόγους.

Ερώτηση 15 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Η λέξη εὐδαιμονία δείχνουν τα συστατικά της, σήμαινε αρχικά την εύνοια του δαίμονος.

Ερώτηση 16 (Αντιστοίχιση — 3 βαθμοί) 

Η ψυχή κατά τον Αριστοτέλη χωρίζεται σε τρία μέρη:
Στήλη Α Κάντε την αντιστοιχία Στήλη B
1. το ἄλογον μέρος της ψυχής
A. έχει σχέση με τις αρετές που περιγράφουν τον χαρακτήρα του ανθρώπου (ηθικές αρετές)
2. το λόγον ἔχον μέρος της
B. έχει σχέση με τις διανοητικές μας αρετές (με τη σοφία λ.χ. ή τη φρόνηση)
3. ένα μέρος που μετέχει και του ἀλόγου και του λόγον ἔχοντος μέρους της ψυχής.
C. έχει σχέση με τη διατροφή και την αύξηση του ανθρώπινου οργανισμού

Ερώτηση 17 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Τα "Ηθικά Νικομάχεια" είναι, σχεδόν στο σύνολό τους, μια διεξοδικότατη διερεύνηση της αρετής.

Ερώτηση 18 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Ο Αριστοτέλης πίστευε πως την ευδαιμονία τους οι άνθρωποι μόνο με την κατάκτηση της αρετής μπορούν τελικά να την εξασφαλίσουν.

Ερώτηση 19 (Πολλαπλής Επιλογής (Μοναδική Απάντηση) — 1 Βαθμός) 

Ο ορισμός του Αριστοτέλη «ἡ εὐδαιμονία ἐστὶ ψυχῆς ἐνέργειά τις κατ’ ἀρετὴν τελείαν» σημαίνει:

Ερώτηση 20 (Σωστό / Λάθος — 1 Βαθμός) 

Οι προγενέστεροι του Αριστοτέλη διανοητές συμφωνούσαν ότι αυτό ακριβώς που ο άνθρωπος περιμένει από τον δαίμονα, από το θείον, το έχει, στην πραγματικότητα, μέσα στον ίδιο τον εαυτό του. Με άλλα λόγια: όλοι οι άνθρωποι επιζητούν την ευδαιμονία, μόνο όμως από τις δικές τους πράξεις εξαρτάται αν θα φτάσουν κάποτε ή όχι σ’ αυτή.